Azərbaycan zəngin mədəniyyət tarixi olan bir ölkədir. Azərbaycan rəssamlığı da uzun tarixi ilə əhatə olunan və şöhrətli rəssamlar yetişdirən bir diyardır. Tanınmış Azərbaycan rəssamları arasında Usta Qənbər Qarabaği, Əzim Əzimzadə, Cəlal Qaryağdı, Tahir Salahov, Səttar Bəhlulzadə, Mikayıl Abdullayev, Toğrul Nərimanbəyov, Vəcihə Səmədova və digərləri sayıla bilər.

Ancaq, Azərbaycan rəssamlığının da bugün aktual problemləri mövcuddur. Bir çox rəssamın məşğul olduğu sahələr, resurslar və təminat kifayət qədər dəstəklənmir. Bu, rəssamların yaradıcılıq və sənətkarlıq mexanizmlərinə mənfi təsir göstərir. Rəssamların rəsmi təminatı və qorunması üzrə dövlət tərəfindən təminat proqramları hazırlanmışdır. Ancaq, bu proqramların yaradılması müəyyən problemlərlə bağlıdır. Bu proqramların öhdəsində olanlar öz işlərində istifadə olunacaq təchizatları almaqda problem yaşayırlar.

Bununla yanaşı, Azərbaycanda rəssamların sənət əsərləri üzrə tədqiqat və təhlili də yoxdur. Rəssamlar özləri də sənət əsərlərini qiymətləndirmək üçün lazım olan müqayisələri və analizləri həyata keçirməkdə çətinlik çəkirlər. Bu da, rəssamların sənətkarlığına və yaradıcılığına mənfi təsir göstərir.

Ümumiyyətlə, Azərbaycanda rəssamlığın inkişafı üçün daha çox dəstək və təminat tələb olunur. Bu dəstəyin həyata keçirilməsi, rəssamların yaradıcılığını və sənətkarlığını artıracaq və sənət tədqiqatları üçün daha əlverişli bir mühit yaradacaqdır.

Gəncə şəhərində də rəssamların fəaliyyəti ilə bağlı bir durğunluq müşahidə edilir. Bu durğunluğun səbəbi isə 2020-ci ilin oktyabrında Ermənistan tərəfindən başladılan hərbi təcavüzün ardından Gəncə şəhərinin və ətraf ərazilərinin dəyərləri ilə bağlı olan tədbirlərin dayandırılmasıdır.

Bu durğunluq rəssamların yaradıcılığını məhdudlaşdırdığı və onların maddi sıxlıqla üzləşməsinə səbəb olduğu bildirilir. Bununla yanaşı, rəssamların əsərləri ilə əlaqədar olan ticarət fəaliyyətlərinin də dayandırılması səbəbindən onların maddi sıxlıq çəkməsinə də yol açmışdır.

Gəncədəki rəssamların fəaliyyətinin dayandırılması, Azərbaycan rəssamlığı üçün bir problem yaradır. Rəssamların yaradıcılığı və sənətkarlığı üçün daha münasib bir mühit yaradılması və onların dəstəklənməsi, ölkədə sənətin inkişafına bərabər təsir göstərir.

Ümid edirəm ki, bu məsələlər tezliklə həll olunacaq və Gəncədəki rəssamlar yenidən yaradıcılıq mühitində yer alacaqlar.

Azərbaycanda incəsənət sahəsində bölgələrdə yaşanan kadr çatışmazlığı, çox uzun illərə dayanan bir problem kimi də qarşımıza çıxır. Bu problemin əsas səbəbi isə bölgələrdə incəsənət sahəsində fəaliyyət göstərən sənətkarların maddi imkanlarının məhdudluğu, təhsil imkanlarının azlığı və incəsənət sahəsinin dəstəklənməməsidir.

Bəzi bölgələrdə incəsənət sahəsində fəaliyyət göstərən sənətkarlar, sənətkarlıq və yaradıcılıq üçün gərəkli olan təhsil və texniki vasitələrə sahib deyillər. Bu isə onların yaradıcılığını məhdudlaşdırır və onları şəhər mərkəzlərinə köçməyə vadar edir.

Əksər bölgələrdə incəsənət sahəsinə dəstək və investisiyalar azdır. Bəzi ölkələrin təcrübələri nəticəsində isə müasir incəsənət sahəsinin inkişaf etməsi üçün bölgələrdə incəsənət sərgilərinin təşkili və incəsənət sənətkarlarının təlimi və dəstəklənməsi tövsiyə edilir.

Bu problemin həlli üçün dövlət tərəfindən incəsənət sahəsinin inkişafına xüsusi diqqət göstərilməlidir. Bölgələrdə incəsənət sahəsində fəaliyyət göstərən sənətkarların təhsil və texniki vasitələrə sahib olmaları üçün təminatlar yaradılmalıdır. Həmçinin, bölgələrdə incəsənət sərgilərinin və festivalının təşkili və bu sahədə fəaliyyət göstərən sənətkarların dəstəklənməsi də önəmli addımlar olacaqdır.

Gəncə, Azərbaycanın incəsənət sahəsində ən önəmli mərkəzlərindən biridir və bu şəhərdə öz üslubu ilə seçilən bir çox rəssamlar fəaliyyət göstərib.

Gəncədə fəaliyyət göstərən rəssamların əksəriyyəti müasir və klassik incəsənət tərzində fəaliyyət göstərib və göstərirlər. Bəzi sənətkarlar isə milli Azərbaycan incəsənətinə olan bağlılıqları ilə tanınır.

Gəncədə fəaliyyət göstərən tanınmış rəssamlar arasında Rza Məmmədov (1918-1994), Xalidə Səfərova (1926-2005), Gennadiy Brijatyuk (1935-2008), Fazil Əliyev (1947-1993) və heykəltəraş Qorxmaz Sücəddinov kimi böyük sənətkarlar olub. Bu rəssamların bir çoxu Azərbaycanın daxilində və xaricində sərgilər, festival və tədbirlərdə iştirak edirdilər və incəsənət sahəsində Azərbaycanın adını uğurla təmsil edirdilər.

Son vaxtlar Gəncədə incəsənət sahəsi ilə bağlı sərgilər, sənətkarların təlimi və dəstəklənməsi, tədbirlər üçün salonların açılması kimi addımlar atılmaqdadır.

Təbii ki, bu addımlar Gəncədəki incəsənət sahəsindəki fəaliyyətlərin daha da inkişaf etməsinə köməklik edəcəkdir.

Müəllif: Mirzə Mehdi